|
500 zł - Jan Tarnowski -
Hetmani polscy (4)
Nominał: 500 zł
Stop/próba: Au 999
Masa: 31,10 g
Wymiary: 32,00 mm
Stempel: lustrzany, wysoki relief
Nakład: do 800 sztuk
Data wprowadzenia do obiegu: 11 marca 2026 r.
Stan: I (menniczy) / L
Złota moneta kolekcjonerska Narodowego Banku Polskiego upamiętniająca hetmana wielkiego koronnego Jana Tarnowskiego (1488–1561). Jest częścią serii „Hetmani Rzeczypospolitej”, poświęconej najwybitniejszym dowódcom wojskowym w historii Polski. Moneta ma nominał 500 zł i została wykonana ze złota próby Au 999,9. Zastosowano stempel lustrzany oraz wysoki relief, dzięki czemu przedstawienie Tarnowskiego jest mocno plastyczne i wyraziste. Moneta ma średnicę 32 mm i masę 31,10 g, a jej nakład ograniczono do zaledwie 800 egzemplarzy. Została wyemitowana 11 marca 2026 r.
Jan Tarnowski należał do najwybitniejszych dowódców wojskowych XVI-wiecznej Polski. W 1527 r. otrzymał urząd hetmana wielkiego koronnego, a w swojej działalności wojskowej zasłynął nie tylko jako dowódca, ale również jako reformator sztuki wojennej. Jednym z jego największych zwycięstw była bitwa pod Obertynem w 1531 r., w której wojska polskie pod jego dowództwem pokonały znacznie liczniejsze siły mołdawskie. Tarnowski wykorzystał wówczas umocniony tabor, pokazując znaczenie odpowiedniego przygotowania pozycji i organizacji wojska.
Hetman prowadził również działania przeciwko Wielkiemu Księstwu Moskiewskiemu, zdobywając m.in. Homel i Starodub. Swoje doświadczenia wojskowe zawarł w dziele Consilium rationis bellicae („Rada spraw wojennych”), które należy do najważniejszych dawnych polskich opracowań dotyczących sztuki wojennej.
Tarnowski był także znaczącą postacią życia politycznego i gospodarczego. Jako właściciel rozległych dóbr przyczynił się do rozwoju Tarnopola, który lokował w 1540 r. Jego działalność nie ograniczała się więc do wojskowości – był również senatorem, mecenasem kultury i jednym z najpotężniejszych magnatów swojej epoki. Po jego śmierci jego postać została upamiętniona m.in. przez Jana Kochanowskiego w utworze poświęconym hetmanowi. |
