|
50 zł - Stanisław Małachowski - Skarby sztuki medalierskiej (1)
Nominał: 50 zł
Stop (próba): Srebro Ag 999
Masa: 62,20 g
Średnica: 45 mm
Stempel: zwykły, wysoki relief
Rant: gładki
Nakład: do 5.000 sztuk
Data emisja: 16 stycznia 2025
Stan: I (menniczy)
Srebrna moneta kolekcjonerska o nominale 50 zł wyemitowana przez NBP w ramach serii "Skarby Sztuki Medalierskiej".
Moneta kolekcjonerska o nominale 50 zł, wyemitowana przez Narodowy Bank Polski w 2025 roku, została wybita w srebrze próby Ag 999 i należy do wysokiej jakości emisji menniczych. Emisja upamiętnia Stanisława Małachowskiego (1736–1809) – jednego z najwybitniejszych polityków i reformatorów Rzeczypospolitej, marszałka Sejmu Czteroletniego oraz współtwórcę Konstytucji 3 maja. Projekt monety czerpie inspirację z autentycznego medalu epoki, a jego forma nawiązuje do stylu oksydowanego srebra i wysokiego reliefu charakterystycznego dla czasów oświecenia.
Emisja stanowi część prestiżowej serii numizmatów poświęconych wybitnym postaciom historii Polski, realizowanej przez NBP z najwyższą starannością. Projekt monety został oparty na medalu dawnym autorstwa Jana Filipa Holzhaeussera, co czyni ją repliką‑inspiracją projektu z końca XVIII wieku. Dzięki zastosowaniu srebra próby Ag 999 i wysokiemu nakładowi technicznemu, moneta łączy wartość artystyczną z walorami kolekcjonerskimi. Dla numizmatyków to wyjątkowa propozycja łącząca tematykę parlamentarną, narodową i artystyczną.
Stanisław Małachowski był jednym z czołowych liderów Sejmu Wielkiego (1788–1792) i marszałkiem izby poselskiej, uczestnicząc bezpośrednio w uchwaleniu Konstytucji 3 maja 1791 r. – pierwszej w Europie ustawy zasadniczej nowoczesnego typu. Jako członek komisji i autor reform, działał na rzecz edukacji, praw obywatelskich i wzmocnienia Rzeczypospolitej. Projekt monety‑medalu upamiętnia jego wkład w dialog obywatelski, kulturę praworządności i ideę wolnego parlamentaryzmu. Jako marszałek Sejmu reprezentował postawę odpowiedzialności publicznej i patriotycznej.
Na awersie monety widnieje godło Rzeczypospolitej Polskiej – orzeł biały w koronie, centralnie umieszczony na tle delikatnego ornamentu inspirowanego medalem XVIII‑wiecznym. W otoku znajduje się napis „RZECZPOSPOLITA POLSKA 2025”, a u dołu – nominał „50 ZŁ”. Tło ma wykończenie matowe z polerowanym godłem i napisem, co w połączeniu z wysokim reliefem nadaje monecie efekt trójwymiarowości i nawiązuje do stylu dawnej medalierskiej pracy.
Rewers przedstawia portret Stanisława Małachowskiego w ujęciu półprofilowym, inspirowanym medalem Jan Filipa Holzhaeussera, z podpisem „STANISŁAW MAŁACHOWSKI i tytułami i osągnieciami które kazał tam umieścić Stanisław August Poniatowski.
|